TeknoblogTechnology13 September 2026

Chandra verileri altı galakside 84 gizemli X ışını kaynağı gösterdi

Gökbilimciler, NASA’nın Chandra X Işını Gözlemevi arşivini inceleyerek altı galakside 84 sıra dışı X ışını kaynağı belirledi ve NASA bulguları 9 Eylül’de duyurdu. Araştırmacıların aşırı yumuşak X ışını kaynakları adını verdiği bu cisimler, düşük enerjili gözlemlerde kendini gösterirken daha yüksek enerjilerde aynı görünürlüğü korumuyor. Bulgular, bazı yıldız patlamalarının öncüllerini ve galaksiler arasındaki gazın enerji kaynaklarını anlamak isteyen bilim insanlarına yeni bir araştırma alanı açıyor. Araştırmayı yürüten ekip, Alabama Üniversitesinden Mustafa Muhibullah ve Jimmy Irwin ile Harvard ve Smithsonian Astrofizik Merkezinden Rosanne DiStefano’yu bir araya getiriyor. Ekip, taramaya iki sarmal ve dört eliptik galaksiyi katıyor. Sarmal galaksiler arasında Andromeda ve Fırıldak Galaksisi de bulunuyor. Kaynakların hem genç yıldızların doğduğu bölgelerde hem yaşlı yıldız topluluklarında ortaya çıkması, araştırmacıların açıklaması gereken ayrıntılardan birini oluşturuyor. Buradaki yumuşak ifadesi, X ışınlarının enerji düzeyini anlatıyor. Araştırmacılar bu kaynakları Chandra’nın düşük enerjili görüntülerinde seçiyor, daha yüksek enerjili görüntülerde ise aynı işaretleri göremiyor. Bu davranış, cisimlerin güçlü morötesi ışınım üretmesiyle bağlantı taşıyor. Ne var ki yıldızlar arasındaki hidrojen ve helyum gazı morötesi ışınımı soğuruyor, dolayısıyla gözlemciler doğrudan takip etmek istedikleri sinyalin önemli bir bölümünü kaybediyor. Ekibin değerlendirdiği açıklamalardan biri, bir yıldızdan diğerine madde aktarımı gerçekleşen çift sistemlere işaret ediyor. Böyle bir sistemde kara delik, nötron yıldızı veya beyaz … Chandra verileri altı galakside 84 gizemli X ışını kaynağı gösterdi haberi ilk önce Teknoblog üzerinde yayımlandı.