Your cookie preferences
We use necessary cookies for your session and preferences. You can optionally allow usage measurement and advertising cookies too. Privacy policy
Yalnız kalmayı seven insanlar, huzuru başkalarının varlığında değil, bazen kendi iç dünyalarında bulabiliyorlar. Kimi insan kalabalıktan kimi insan sessizlikten hoşlanır. Yalnızlığı sevenler sessizlikten sıkılmaz, kendileriyle vakit geçirmekten keyif alırlar. Kalabalıklar yerine anlamlı sohbetleri, çok sayıda insan yerine gerçek bağları tercih ederler. 2022 yılında PLOS ONE’da yayımlanan bir araştırma, insanların yalnız kalmaktan neden keyif aldığını inceledi. Peki yalnız kalmaktan neden hoşlanılır?
Read the full story at the source
This story was published by Habertürk.
See other sources covering this event →
İnsan Hakları Okulu Derneği'nin hazırladığı “Türkiye'de Çevreyi Savunmak” raporuna göre, araştırmada ilgili soruları yanıtlayan 25 çevre savunucusundan 15'i tehdit edildiğini, 11'i hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, 8'i fiziksel müdahale veya saldırıya uğradığını bildirdi. Gözaltı, davalar, şirketlerden kaynaklandığı belirtilen ekonomik baskılar ve 200 bin liraya ulaşabilen yargılama giderleri çevre mücadelesinin önündeki engeller arasında.
Günlük hayatta kahvesiz güne başlamayanlar veya kahve içmeden günü kapatmayanlar vardır. Kahve, kimi zaman güne keyifli bir başlangıç, kimi zaman günün yorgunluğuna verilen küçük bir ara, kimi zaman da sevdiklerimizle paylaşılan sıcacık bir mutluluk oluyor. Yapılan araştırmalara göre kafeinli ve kafeinsiz kahve, sağlığı farklı ancak birbirini tamamlayan yollarla etkiliyor.
Erzincan'ın Üzümlü ilçesinde kış uykusu öncesi yerleşim yerine inen ayı, bir arıcının 60 kovanından 8'ini tahrip etti; arılar telef oldu.
İnsan, kendi hayatının hem yazarı hem de sürekli değişen okurudur. Birey, kendisini tanıdığını düşündüğü ölçüde yanılır mı? Kim bilir, belki de hayatın en büyük yanılsamalarından biri, insanın kendi iç dünyasını bütünüyle bildiğine inanmasıdır. Oysa insan, yalnızca bugün düşündüklerinden, hissettiklerinden ve kararlarından ibaret değildir. İçinde, çoktan geride kaldığını sandığı hayatların izlerini, susturduğu duyguların yankılarını ve zamanla unuttuğu benliklerinin kalıntılarını taşır. Her insan, farkında olsun ya da olmasın, kendi geçmişinin üzerine inşa edilmiş hareketli bir hafızadır. İnsanın içinde, zamanın kronolojisine uymayan bir geçmiş vardır. Çocukluğun bir köşede bekler, gençliğin başka bir yerde yarım kalmış cümlelerini saklar. Bir zamanlar tutkuyla savunulan düşünceler, bugün yabancı bir zihne aitmiş gibi uzaklaşır. Eski korkular, yeni kararların gölgesinde yaşamaya devam eder. İnsan büyüdükçe geçmişinden uzaklaştığını sanır; oysa çoğu zaman yalnızca geçmişinin dilini unutmuştur. Belki de insanın en büyük çelişkisi, kendisi olarak kalabilmek için sürekli değişmek zorunda olmasıdır. Çünkü benlik, bir kez kurulup tamamlanan bir yapı değil, yaşanan deneyimlerle yeniden biçimlenen bir varoluş hâlidir. İnsan kendisini ararken, aradığı kişiyi de değiştirir. Öyleyse insanın ulaşmaya çalıştığı gerçek benlik, yolculuğun başında mı vardır, yoksa yolculuk boyunca mı oluşur? Müzede geçmiş uygarlıklardan günümüze ulaşan bir eser, kendisini meydana getiren dünyanın çoktan yok olduğunu bilmeden varlığını sürdürür. Onu biçimlendiren eller toprağa karışmış, temsil ettiği değerler değişmiştir. Buna rağmen eser, kendi zamanının tanıklığını taşımaya devam eder. İnsan da böyledir. Artık inanmadığı bir düşünce, vazgeçtiği bir hayal, unutmaya çalıştığı bir yüz… Peki, geçmişimiz bizi mi belirler, yoksa biz geçmişimize verdiğimiz anlamla mı kendimizi kurarız? Hafıza, güvenilir bir arşiv değildir. Geçmişi olduğu gibi muhafaza etmez; seçer, dönüştürür ve yeniden kurar. Bazı anıları büyütür, bazılarını küçültür; kimi yüzleri silerken kimi sesleri yıllarca korur. Bazen yaşanan bir olayın kendisinden çok, bizde bıraktığı anlamı hatırlarız. Bir zamanlar büyük bir yıkım olarak gördüğümüz olay, yıllar sonra hayatımızın yönünü değiştiren bir kırılma noktası olarak anlam kazanabilir. Böylece geçmiş değişmese de ona baktığımız yer değişir. fazla oku Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field) Peki, hatırladığımız insan gerçekten biz miyiz? Bir zamanlar olduğumuz kişiye dönüp baktığımızda tuhaf bir yabancılıkla karşılaşırız. O kişinin korkuları, tutkuları ve inançları bize ait görünür ama artık bizi bütünüyle temsil etmez. Onun verdiği kararların sonuçlarını taşır, fakat o kararları veren zihinden uzaklaşmışızdır. Aynı hayatın içinde yaşamış 2 farklı insan gibiyizdir: Biri geçmişte kalmış, diğeri onun bıraktığı izlerin üzerinde yürümektedir. Belki de insanın içinde tek bir benlik değil, birbirini izleyen ve zaman zaman çatışan benlikler vardır. Her yeni yaş, eskisinin üzerine yazılan başka bir metindir. Önceki metin bütünüyle silinmez; bazı kelimeleri alttan görünmeye devam eder. İnsan, kendi hayatının hem yazarı hem de sürekli değişen okurudur. Fakat insanın geçmişiyle yüzleşmesini zorlaştıran şey yalnızca acı veren hatıralar değildir. Kendimize yakıştıramadığımız davranışlar, kabul etmekte zorlandığımız pişmanlıklar ve başkalarına yüklediğimiz suçların ardında saklanan kendi payımız da bu yüzleşmenin içindedir. İnsan, kendisine dair kurduğu hikâyede iyi bir karakter olmayı ister. Oysa hiçbir hayat yalnızca haklılıklardan meydana gelmez. Bazen inciten de incinendir; bazen terk eden de terk edilmekten korkandır… Kendini tanımak, aynaya bakıp gördüğünü kabul etmekten daha zor bir iştir! Çünkü ayna yalnızca yüzü gösterir; insanın kendisinden sakladığı gerçekleri değil. Bazen insanın yıllardır karakteri sandığı şey, geçmişte geliştirdiği bir korunma biçiminden başka bir şey değildir. Güçlü görünme arzusu kırılganlığı gizlemenin, uzak durma alışkanlığı yeniden incinmekten kaçınmanın başka bir adıdır. İnsan, kendisini anlamaya başladığında yalnızca kim olduğunu değil, neden başka türlü olamadığını da sorgular. Ancak bu yolculuğun amacı bütün sırları çözmek değildir. Her şeyi açıklamak, her yaraya bir isim vermek, her kaybı anlamlı bir sonuca bağlamak zorunda değiliz. Bazı yaşanmışlıklar çözüme kavuşmadan hayatımızın parçası olarak kalır. Bazı soruların cevabı yoktur. Belki de olgunlaşmak, her belirsizliği ortadan kaldırmak değil, cevapsızlıkla yaşamayı öğrenmektir. Çünkü insan, yalnızca yaşadığı hayatın değil, içinde taşıdığı olasılıkların da toplamıdır. Bu nedenle kendini keşfetmek, yalnızca geçmişe doğru yapılan bir yolculuk değildir. İnsan, geride bıraktığı hayatı anlamlandırırken henüz dönüşmediği kişinin ihtimalini de sezer. Kendini tanımak, değişmez bir kimlik bulmak değil, değişimin içinde kendisiyle bağını kaybetmemektir. İnsan zamanın içinde ilerlerken kendi içinde geriye doğru da yürür. Bazen b
Dünya şu anda sessiz ama son derece tehlikeli bir dönüşümden geçiyor; bu dönüşüm, güç dengesi ve siyasetin ötesine, insan davranışını etkileyen derin güdüye kadar uzanıyor. Yüzyıllar boyunca medeniyetler içgüdüyü akıl, ahlak ve hukukun otoritesine tabi kılmaya çalıştıktan sonra, şimdi bu denklemin rahatsız edici bir şekilde tersine dönüşüne tanık oluyoruz; etik çerçeveler geriliyor ve yalın içgüdü yükseliyor. Bu içgüdü, söylem ve medyada parıldayan sloganların ardında saklansa bile, egemenliğe, intikama, dışlamaya ve ötekinden korkmaya yönelik eğilimler sergiliyor. İnsan toplumları her zaman çatışmalar yaşadı, ancak medeniyet, ilerlemenin insanlığın arzularını rafine etme ve gücünü anlık ve doğrudan çıkarlarının ötesine geçen standartlara tabi kılma yeteneğiyle ölçüldüğü temel ilkesi üzerine kuruldu. En çalkantılı dönemlerde bile, doğru ve yanlış, adalet ve adaletsizlik, özgürlük ve istibdat ikilemleri, güçlülerin saygı duymak zorunda kaldığı veya arkasına saklandığı normatif bir tavan oluşturdu. Bugüne gelince, içgüdü, insan ruhundaki gizli bir dürtüden, bireysel ve kolektif kararları ve politikaları yönlendiren açık bir mantığa dönüştü. fazla oku Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field) İronik bir şekilde, bu ahlaki gerileme, bilimsel ve dijital devrimin zirveye ulaşmasıyla eş zamanlı olarak geliyor; sanki insanlığın güç araçları ne kadar büyürse, insani ufukları o kadar daralıyor. Teknoloji ve yapay zekâ alanında, “yetenek ve imkân” sorusu “sorumluluk” sorusunun önüne geçiyor: “Yapmalı mıyız?” diye sormadan önce “Yapabilir miyiz?” diye soruyoruz. Bireysel özgürlüklerin bazı çarpık tezahürlerinde, özgürlük anlamdan ve bağlılıktan koparılıyor, ta ki geçici arzular sorgulanamaz mutlak haklar haline gelene kadar. İnsanlığı bencillikten kurtararak yükseltmek için gelen din bile, ahlaki ve manevi özünden arındırıldığında, kimi zaman fanatizmi ve tahakkümü kutsallık örtüsüyle örtmek için kullanılıyor. Krizin kökeni de burada yatıyor. İçgüdü doğası gereği kötü değildir, özgürlük veya teknoloji de doğası gereği tehlikeli değildir. Aksine, tehlike, yönlendirilmesi gereken insani bir dürtü olan arzunun, bizzat değerlerden kendisine boyun eğmesini talep eden bir otoriteye dönüşmesinde yatıyor. Bölgemizde süregelen savaşlar bu dönüşümün en acımasız yüzünü ortaya koyuyor olabilir. Bir çatışma meşru bir hakkın savunulması veya adaletsizliğe karşı tepki olarak başlayabilir, ancak ahlaki sınırlarını kaybettiğinde, öfke ve intikam duygularını tatmin etme alanına kayar. Başkalarına acı çektirmek, adaleti sağlamaktan veya çatışmayı sona erdirmekten daha öncelikli bir amaç haline gelir ve sivillerin çektiği acılar, siyasi ve askeri hesaplar içinde soğuk istatistiklere indirgenir. Bu tanımlama, saldırganı kurbanla eşitlemek anlamına gelmiyor, halkların varlıklarını savunma hakkını da inkâr etmiyor. Aksine, bir davanın haklılığının, savunucularını kullanılan araçlar konusunda ahlaki sorumluluktan kurtarmadığı ve insan onurunun, kimlik veya aidiyetlere göre değişmemesi gereken sabit bir değer olduğu anlamına geliyor. Daha da tehlikelisi, bu içgüdülerin artık bireysel değil, korku, yaralı hafıza ve siyasi ve medyatik propaganda ile beslenen kolektif içgüdülere dönüşmüş olması. Modern teknoloji, insanlığın en ilkel dürtülerine hizmet etmek için çağımızın en gelişmiş araçlarını kullanarak, kışkırtma ve nefreti yaymak için geniş platformlar buluyor. Bu gidişatın sonuçları savaş cepheleriyle sınırlı kalmıyor, toplumun dokusuna kadar uzanıyor. İçgüdü ahlakın önüne geçtiğinde, diyalog duygu karşısında kırılganlaşır ve hoşgörü dar görüşlü önyargılar karşısında zayıflar. Günlük olarak yaşanan ölüm ve yıkım sahnelerine maruz kalmak, özellikle genç nesiller arasında insani acıya karşı duyarlılığı aşındırıyor. Korku ve şiddet devam ettikçe, toplum şiddeti ve acımasızlığı haklı çıkarmaya giderek daha istekli hale geliyor ve güç, hakları koruma aracı olmaktan çıkıp hakların tanımlandığı bir ölçü haline geliyor. Ancak bugün yaşadığımız çıkmazın özü, dünyamızdaki çatışmaların artık gerçek değer çatışmaları değil, sadece karşıt “bakış açıları” olarak sunulan çıkar çatışmaları olmasıdır. Bu göreceli bağlamda, insanlık artık sabit bir ahlaki veya insani çerçeveye güvenemiyor. Bunun yerine, herkes zorla militarizasyona ve hizalanmaya yönlendiriliyor; burada doğru ve yanlış, duruşun özüne göre değil, içinde olduğu kamptaki konumuna göre belirleniyor. Bu hizalanmayı daha da tehlikeli kılan, özünde onu yönlendirenin akıl veya hesaplı öz çıkar değil, içgüdü olmasıdır. Bu içgüdü, egemenlik arzusunu haklı çıkarmak için “iyi” ve “kötü”yü aynı anda kullanma yeteneğine sahip hale geldi. Bu nedenle, günümüz dünyasının karşı karşıya olduğu gerçek meydan okuma, daha fazla güç aracı geliştirmekte değil, gücü akıl ve ahlaka, özgürlüğü sorumluluğa ve siyaseti insan onuruna yeniden tabi kılmakta yatıyor. Medeniyet, yalnızca insanlığın yapabilecekleriyle değil, yapabilecekken yapmaktan kaçındıklarıyla da ölçülür. Bir kişi ahlakın
Comments